HERBAL GARDEN

Rainforest Plum

Classification

Synoyms

शास्त्रीय आयुर्वेदिक ग्रंथों में प्रत्यक्ष उल्लेख नहीं; गुणों की समानता जम्बू (Syzygium cumini) से मानी जाती है।

Habit

सदाबहार मध्यम आकार का वृक्ष/झाड़ी

Habitat

दक्षिण अमेरिका के उष्णकटिबंधीय वर्षावन; उष्ण एवं आर्द्र जलवायु में अनुकूल

Morphology

  • पौधा 3–6 मीटर ऊँचा
  • पत्तियाँ गाढ़ी हरी, चमकदार, अंडाकार
  • फूल छोटे, श्वेत, सुगंधित
  • फल गोल/अंडाकार, गहरे बैंगनी से काले रंग का
  • गूदा मुलायम, हल्का खट्टा-मीठा

Chemical Composition

एन्थोसाइनिन्स, फ्लेवोनॉयड्स, पॉलीफेनॉल्स, विटामिन-C, टैनिन्स, शर्करा, फाइबर

Guna-Karma

Rasa- कषाय, मधुर (अल्प अम्ल)
Guna- लघु, रूक्ष
Virya- शीत
Vipaka- मधुर
Karma- पाचन, ग्रहणीसंग्राहक, रक्तशोधक
Doshakarma- पित्तशामक, कफनाशक; वात को संतुलित करता है

Medicinal uses

अतिसार एवं ग्रहणी विकारों में सहायक
पाचन तंत्र को सुदृढ़ करने में
रक्तदोष एवं पित्तजन्य विकारों में लाभकारी
एंटीऑक्सीडेंट के रूप में उपयोगी

Useful Part

फल, बीज, पत्तियाँ

Doses

ताजा फल: आवश्यकतानुसार
फल का रस: 10–20 ml (चिकित्सकीय परामर्शानुसार)

Important Formulation

Shloka

“कषायमधुरं शीतं संग्राहि पित्तनाशनम्।
जम्बूवर्गसमं फलं पाचनं रक्तशोधनम्॥”

Hindi Name​

विदेशी जामुन, रेनफॉरेस्ट प्लम

English Name

Rainforest Plum, Candolle’s Eugenia

Botanical Name

Eugenia candolleana DC.

Family

Myrtaceae